کد خبر: ۲۱۹۹۸۶
تاریخ انتشار: ۲۶ اسفند ۱۳۹۷ - ۱۲:۰۸
زد و بند پوتین با نتانیاهو درباره ایران؟
موضع مسکو در مورد مسائل سیاسی اسرائیل و فعالیت نظامی آن در سوریه، متاثّر از تحولات مختلفی است. ایران به دنبال تقویت حکومت اسد است و به عقیده برخی تحلیلگران، روسها حتی از فعالیت اسرائیل علیه ایران در سوریه رضایت دارند، البته تا زمانی که این مساله منافع آنها را در معرض خطر قرار ندهد.
روسیه و ایران برای دوران پس از منازعه در سوریه شیوه های نختلفی را در نظر گرفته‌اند از دو دیدگاه کاملا متفاوت و با تمرکز بر حوزه‌های مختلف به موضوع نگاه می‌کنند.

به گزارش اعتدال، این اختلاف دیدگاه مورد توجه برخی از رسانه های بین المللی قرار گرفته و تحلیل خود را درباره آن ارئه کرده اند:

روسیه از سفر اسد به تهران ناراضی است

عبدالوهاب بدرخان در الحیات نوشت: آیا عادی سازی عربی با نظام سوریه تنها به دلیل وتوی آمریکا-اروپا کم رنگ شد؟ آیا دشواری رسیدن به اجماع، مانع از بازگشت سوریه به جامعه عربی شد؟ آیا بازگشت دولتهای عربی به سمت سوریه-اسد، در صورت وقوع می توانست در کاهش نفوذ ایران سهم داشته باشد؟

در ادامه این مطلب آمده است: در هر صورت، اسد با سفر به تهران نشان داد که هیچ برنامه و اراده واقعی برای خروج از زیر چتر ایران ندارد و با وجود ویرانی سوریه، وی همچنان همان اعتقادی را دارد که در زمان مذاکرات با پادشاه عربستان در سال 2009 داشت؛ اعتقادی مبنی بر آنکه سوریه و ایران، خط راستی را تشکیل می دهند که دیگر دولتهای عربی چاره ای جز پیوستن به آن ندارند. همزمان، سفر پنهانی رئیس جمهور سوریه به تهران و دیدار وی با رهبر ایران، دربردارنده دو شاخص بود؛ اول آنکه اسد به حساب باز کردن روی نجات نظامش با کمک اعراب پایان داده و دوم، اینکه وی از هم پیمان روسی اش ناراضی است؛ که البته سفر بی اطلاع اسد به تهران و عدم هماهنگی او با روسها متقابلا باعث نارضایتی روسیه نیز شده است.

واقعیت آن است که در ماههای اخیر، دلایل زیادی برای نارضایتی بشار اسد از روسیه وجود داشته است؛ از جمله: ممانعت روسیه با سوء استفاده نظام سوریه و ایران از عقب نشینی نیروهای آمریکایی از شمال شرقی سوریه، اصرار روسها بر هماهنگی استراتژیک با اسرائیل و ترکیه، پیچیدگی اهداف روسیه در مورد استقرار سامانه اس 300 و قرار دادن آن تحت نظارت نظامی مورد اطمینان، اتکای فرماندهی حمیمیم بر یگانهای وابسته به آن در ارتش و تقویت آنها با سلاحهای پیشرفته، به همراه به حاشیه بردن یگانهای نزدیک به اسد و برادرش، ماهر، و در نهایت، تعمّد روسها برای انتشار عکسهایی که نشان دهنده بی احترامی روسیه به اسد بود و در بین آنها، عکسی قرار داشت مربوط به یکی از سالنهای کرملین که نشان می داد اسد به تنهایی ایستاده است، در حالی که پوتین در کنار دوستان خود بوده و توجهی به رئیس جمهور سوریه ندارد.

در سوی دیگر، باید یادآور شویم که روسیه برای دخالت خود در سوریه هدف واضحی مشخص کرده بود، که براساس آن، قصد داشت از سوریه به عنوان برگه ای برای تحقق دستاوردهای بین المللی خود و باجگیری از آمریکا و دولتهای اروپایی استفاده کند؛ که این محاسبه عملا با شکست مواجه شد. اما مسکو-برخلاف اسد-بر این عقیده نیست که تکیه بر طرف عربی هنوز ممکن است،حتی اگر عادی سازی روابط میان آنها با تاخیر صورت گیرد یا بخاطر همراهی با نظرات آمریکا و اروپا، اعراب از حرکت به سمت نظام اسد عقب نشینی کنند.

واشنگتن با روسیه، ایران و ترکیه درگیر است و در مورد سوریه، همکاری مستحکمی با اسرائیل دارد که به سختی می توان گفت پیشنهاد قابل قبولی در برابر وتوی عادی سازی روابط اعراب با اسد داشته باشد. اما مسکو، می تواند از یک سو پیشنهاد معامله یا معامله های سوری را به اعراب بدهد و از سوی دیگر، به دلیل افزایش هماهنگی های عمیق با اسرائیل، امکان معامله آن با تل آویو وجود دارد.

در این شرایط، به احتمال زیاد، اسد و ایران احساس کرده اند که مزاج روسیه نسبت به آنها در حال تغییر است؛ چرا که مانند سه سال پیش، دیگر با برنامه های این دو هماهنگی نشده و اجازه انجام عملیات میدانی را به آنها نمی دهد.

اما اشاره های مسکو به آمادگی اش برای به تعلیق درآوردن روند مذاکرات آستانه و سوچی و فکر کردن به بازگشت به روند مذاکرات ژنو، در مورد حل سیاسی بحران سوریه، چراغ قرمز را برای دمشق و تهران روشن کرد. از این رو، اسد برای مشورت با مسئولان ایرانی به تهران فراخوانده شد، تا این سفر نشان دهنده نگرانی مشترک این دو از «هم پیمان» روسیه ای شان باشد.

به گفته نزدیکان رئیس جمهور سوریه، بی احترامهای روسیه نسبت به او به حدی رسیده که احساسات انتقام جویانه اش را تحریک کرده و وی را به فکر پاسخ دادن انداخته است.

اما تهران در جریان دیدار اسد با مقامات نظام ایران به وی خاطر نشان کرد که بهترین پاسخ به روسیه، تقویت پایگاههای ایرانی در سوریه و اجرای توافقهای به امضا رسیده بین ایران و سوریه است.


رقابت ایران و روسیه برای بازسازی سوریه پس از جنگ

روزنامه نشنال امارات در گزارشی مدعی شده است که ایران بر سر موضوع بازسازی سوریه با روسیه اختلاف‌نظر دارد.

این روزنامه می‌نویسد: "به گفته یک چهره دانشگاهی، روسیه و ایران و سرمایه‌گذاری‌هایی که برای دوران پس از منازعه در سوریه در نظر گرفته‌اند از دو دیدگاه کاملا متفاوت و با تمرکز بر حوزه‌های مختلف به موضوع نگاه می‌کنند و احیانا دو کشور وارد رقابت قابل توجهی برای افزایش نفوذ خود در سوریه در دوران پس از جنگ خواهند شد و همین موضوع سبب افزایش اصطکاک در روابط میان دو کشور می‌شود.

سرمایه‌گذاری روسیه در سوریه از زمان بروز جنگ داخلی در آن کشور در سال 2011 میلادی به این سو بیشتر متمرکز بر روی پروژه‌های زیرساختی بوده است که باعث ایجاد درآمد مبادلاتی خارجی می‌شود؛ از جمله در بخش فلزات گرانبها و فسفات در حالی که تزریق سرمایه‌های ایران بیشتر متمرکز بر روی بخش املاک و مستغلات و فرصت‌های کشاورزی بوده است.

"استیو هیدمان" تحلیلگر موسسه صلح امریکا در این‌باره تحقیقی را انجام داده است. او در توئیتی در این‌باره نوشته است: "کاهش قابل توجهی در مرکزیت نقش ایران در سوریه ایجاد نشده است. ایران در سوریه کیک خود را دارد و از سرمایه‌گذاری‌ها در آن کشور سهم می‌برد".

او اخیرا در نشستی تحت عنوان "آینده سوریه: به سوی ایجاد صلح" که در موسسه "چتم هاوس" در لندن برگزار شده بود گفت: "از نقطه‌نظر ایران، تهران منافع زیادی در رویارویی مستقیم و مواجهه سنگین با روسیه ندارد درعوض ایران تلاش می‌کند تا با استفاده از فرصت‌های تجاری نفوذ خود را در سوریه افزایش دهد و تلاش کند تا فرصت‌های گردشگری و سفر به آن کشور را توسعه دهد. ایران املاک و مستغلات را در نزدیکی اماکن مقدس شیعیان در سوریه خریداری کرده است نقاطی که جمعیت قابل توجهی از علوی‌ها در آنجا زندگی می‌کنند در حالی که برای روس‌ها سرمایه‌گذاری در بازار املاک سوریه در اولویت نیست".

او در ادامه سخنرانی خود افزوده است: "من فکر می‌کنم اصطکاک در برخی نقاط میان روسیه و ایران و روابط آنان در سوریه ایجاد خواهد شد که حتی ممکن است به تنش نیز بیانجامد. در حال حاضر البته این موضوع چندان با شدت دیده نمی‌شود". با این حال، او اشاره می‌کند که روسیه در زمینه صنعت گردشگری در سوریه سرمایه‌گذاری کرده است و شرکت روسی STG.LOGISITC که مقر آن در مسکو است اعلام کرده که روستای گردشگرپذیر "مناره" در استان طرطوس را بازسازی خواهد کرد. در نتیجه، به نظر می‌رسد که ایران و روسیه درصدد بهره بردن از ظرفیت‌های موجود در سوریه به نفع خود هستند و این موضوع مسئله را پیچیده‌تر می‌سازد. زمانی که مسئله به اقتصاد سوریه می‌رسد روسیه و ایران نگاه بسیار فرصت طلبانه‌ای به این موضوع دارند".


زد و بند پوتین و نتانیاهو درباره ایران!

روزنامه اسرائیلی معاریو نوشت: رسانه های اسرائیلی تا حدی سرگرم انتخابات هستند که به کلی دیدار مهم نتانیاهو با پوتین که به تازگی در مسکو انجام شد را نادیده گرفته اند. این در حالی است که دیدار مذکور به بررسی فعالیت ایران در سوریه پرداخت.

در ادامه این مطلب آمده است: ایرانی که از نظر هسته ای متحول شده و برنامه های موشکی اش را توسعه داده است، یک تهدید امنیتی برای اسرائیل است. از این رو، اسرائیل با تمام ابزارهای دیپلماسی و نظامی برای ممانعت از فعالیت جبهه ایرانی در سوریه تلاش می کند.

هنوز نبردها پایان نیافته است و در این میان، روسیه نقش مهمی دارد. اسرائیل نه تنها از جبهه جولان، که از تمام سوریه صحبت می کند و این موضوع اهمیت زیادی دارد. روسیه عنصر بسیار مهمی در استراتژی اسرائیل است و نقش مهمی در این باره ایفا می کند.

این روزنامه در ادامه ادعا کرده است: رابطه بین روسیه و ایران، در خصوص سوریه، بر اساس منافع مشترک آنهاست؛ اما در مقابل، منافعی وجود دارد که در تعارض با یکدیگر است؛ برای مثال، روابط با دولت اسد و نقشی که هر یک از کشورهای روسیه و ایران در زمینه آبادی سازی اقتصادی سوریه دارند.

موضع مسکو در مورد مسائل سیاسی اسرائیل و فعالیت نظامی آن در سوریه، متاثّر از تحولات مختلفی است. ایران به دنبال تقویت حکومت اسد است و به عقیده برخی تحلیلگران، روسها حتی از فعالیت اسرائیل علیه ایران در سوریه رضایت دارند، البته تا زمانی که این مساله منافع آنها را در معرض خطر قرار ندهد.

روابط روسیه و اسرائیل در دوره پوتین شباهتی به جنگ سرد ندارد؛ دورانی که اساسا اسرائیل و روسیه دو ابزار در صفحه شطرنج بین قدرتهای بزرگ بودند. پوتین سعی دارد جایگاه جدید روسیه در خاورمیانه را تثبیت کند؛ اما نه علیه اسرائیل و همانطور که در گذشته بود؛ بلکه این بار، تل آویو نیز جایگاه مهمی در ضمن برنامه های روسیه دارد. تعبیر ملموس این امر را در دیداری که در مسکو انجام شد دیدیم، بویژه از لحاظ فضای دوستانه ای که در این دیدار حاکم بود و همچنین توافق هایی برای تشکیل گروه مشترکی در جهت دور کردن نیروهای ایرانی از سوریه. علاوه بر آن، برای جلوگیری از تکرار ماجرای جنگنده روسی، هماهنگی مثبتی بین دو ارتش روسیه و اسرائیل در آسمان سوریه، انجام شد.

بر این مبنا، تفاهم ها بین این دو، می تواند موانع احتمالی را از سر راه استراتژی اسرائیل در قبال ایران، حداقل در میدان سوریه، بردارد.

تاریخ دیپلماسی قطعا این اقدام نتانیاهو در مورد وضع ساختار عملی توازن بین روابط حیاتی اسرائیل با آمریکا و هماهنگی پراگماتیستی با روسیه را به ثبت خواهد رساند. در این میان، واشنگتن مسیر عقلانی تل آویو را خطری برای منافع جهانی خود نمی بیند.

آمریکا خشت اصلی استراتژیک و هم پیمان اخلاقی طولانی مدت تل آویو است؛ در حالی که روسیه نه یک هم پیمان استراتژیک، بلکه یک شریک عملی در مواضعی مشخص است و باید گفت دیدار نتانیاهو و پوتین موجب تثبیت منظومه روابط بین این دو شد.

نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی: