کد خبر: ۲۱۲۹۵۲
تاریخ انتشار: ۱۵ آبان ۱۳۹۷ - ۱۴:۵۳
تحلیل رسانه‎های بین‎المللی از نحوه دورزدن تحریم‎ها؛
به نظر می‌رسد ایران باز هم با استفاده از تاکتیک‌ها و ترفندهای قدیمی درصدد دور زدن تحریم‌های تازه امریکا علیه صنعت نفت آن کشور خواهد بود. مقام‌های اروپایی تنها 40 درصد خوش‌بینی نسبت به چشم‌انداز پیش‌رو درباره ایران دارند. شکاف میان اروپا و امریکا بر سر ایران جدی است و اروپایی‌ها به طور فعالانه علیه امریکا کار می‌کنند و در کنار روسیه، چین و ایران قرار گرفته‌اند.
نشریه "اتلانتیک" درباره تاکتیک‌هایی که ایران از طریق آن تحریم‌ها را دور زده و خواهد زد می‌نویسد: "تاسیس شرکت‌های فرعی، معاملات تهاتری و کالا به کالا و انتقال نفت در دریاهای آزاد. این‌ها تنها برخی از روش‌هایی هستند که ایران می‌تواند برای تداوم حیات اقتصاد خود از آن، پس از تحریم‌های امریکا استفاده نماید.

به گزارش اعتدال؛ ایران تجربه زیادی در دور زدن تحریم‌ها دارد. به نظر می‌رسد با خروج امریکا از برجام و احیای دوباره تحریم‌ها علیه آن کشور، تهران به کتاب قدیمی خود رجوع می‌کند تا تاکتیک‌های آن برای دور زدن تحریم‌ها را بار دیگر به کار گیرد.

"آتلانتیک" در ادامه به برخی از روش‌های دور زدن تحریم‌های نفتی توسط ایران پرداخته است:

پنهان کردن تانکرهای نفتی از تشخیص رادارها

یک سیستم تشخیص و شناسایی خودکار یکی از ویژگی‌های لازم برای ایمنی در کشتی‌هاست که اجازه می‌دهد در زمان واقعی ردیابی شوند. اما می‌توان آن را خاموش کرد. کشتی‌ای که سرنشینان آن نمی‌خواهند همگان مسیر حمل و نقل نفتی‌اش را به یک بندر خاص بدانند به راحتی می‌تواند فرستنده‌های خود را خاموش کند و پس از ترک منطقه مورد نظر دوباره آن را روشن و فعال سازد.

این تاکتیکی بسیار موثر است که از مشتریان نیز محافظت می‌کند. ایران از این تاکتیک بار دیگر برای تانکرهای نفتی خود استفاده می‌کند. این موضوع به مشتریان نفت ایران اجازه می‌دهد تا از مجازات‌های نقض تحریم امریکا علیه آن کشور نیز مصون بمانند.

انتقال کشتی به کشتی

این یک روش معمول و قانونی برای حمل محموله‌های یک کشتی بزرگ به کشتی‌های کوچکتر است اما ایران از آن برای پنهان کردن فروش نفت خود استفاده می‌کند. در این روش یک تانکر ایرانی در نزدیکی یک بندر یا دریای آزاد نفت را به طور مستقیم به کشتی دوم انتقال می‌دهد، کشتی دوم سپس به بندر می‌رود و نفت را می‌فروشد.

پنهان ساختن مالکیت

ایران از شرکت‌های فرعی و جانبی استفاده کرده است و کشتی‌های خود را در کشورهای ثالث ثبت کرده تا از شناسایی و ردیابی بین‌المللی آن جلوگیری به عمل آید. این اقدامات در عرصه حمل و نقل از نظر حقوقی قانونی به شمار می‌آیند اما کار را برای ردیابی‌های پلیس و دولت‌ها دشوار می‌سازند. ایران همچنین از پرچم های کشورهای دیگر برای پنهان‎ماندن هویت واقعی تانکرهای خود استفاده کرده است.

معاملات تهاتری (کالا به کالا)، تلاش های اروپایی‌ها و نفوذ ایران

ایران می‌تواند از طریق فروش تهاتری یا کالا به کالا نفت خود را بفروشد و یا آنکه با استفاده از ارزهای غیر از دلار امریکا به فروش نفت به بزرگترین مشتریان خود ادامه دهد. پیش از این نیز ایران در مقابل دریافت کالاهایی چون خودرو و تلفن همراه، به چین و هند دو اقتصاد به سرعت در حال رشد و نیازمند انرژی نفت فروخته بود.

در این میان اروپایی‌ها نیز درصدد ایجاد سازوکار مالی تازه‌ای با ایران هستند تا از تاثیر تحریم‌ها بر شرکت‌های اروپایی معامله‌کننده با ایران بکاهد.

ایران همچنین می‌تواند نفت خود را به روسیه انتقال داده و در آنجا نفت به کشورهای اروپایی ارسال شود. سپس این کشورها می‌توانند به میزان مبلغ نفت فروخته شده تجهیزات پزشکی و ماشین آلات صنعتی مورد نیاز را به ایران تحویل دهند. امریکا گفته که مخالف این رویه است. با این حال، این که چگونه ممکن است امریکا بتواند ذهنیت روسیه را تعییر دهد معلوم نیست. همه چیز به روابط امریکا با روسیه ارتباط پیدا می‌کند.

مهمترین نکته نیز توانایی و نفوذ ایران در منطقه است که می‌تواند اهرم فشاری علیه امریکا باشد. ایران با رهبران سیاسی عراق و شبه‌نظامیان در آن کشور ارتباطات نزدیکی دارد. ایران در افغانستان نیز تا حدودی نفوذ دارد در نتیجه می‌تواند امریکا را تحت فشار قرار دهد.


سازوکار اروپا برای مقابله با تحریم های ترامپ

روزنامه "نیویورک تایمز" با اشاره به عزم جدی اروپایی‌ها برای مقابله با رویکرد خصمانه ترامپ در قبال ایران می‌نویسد: "همزمان با آغاز دور دوم تحریم‌های امریکا علیه ایران، مقام‌های اروپایی کماکان مصمم به پیدا کردن سازوکارهای تازه برای مقابله با این تحریم‌ها هستند.

نیویورک تایمز نوشته است: تحریم‌ها سبب شده‌اند تا امریکا با متحدان اروپایی خود دچار اختلاف‌نظر جدی شود. اروپایی‌ها حفظ برجام را برای منافع ملی دولت‌های خود ضروری می‌داند و می‌گویند که قصد محافظت از آن را دارند. با این حال، تا به امروز علیرغم عزمی که داشته‌اند موفق به مدیریت سازوکاری موثر برای مقابله با تحریم‌های امریکا نشده‌اند. موضع اتحادیه اروپا از آنجایی پیچیده‌تر می‌شود که اخیرا دولت دانمارک اتهاماتی را علیه ایران مطرح کرده است. دولت فرانسه نیز اتهام مشابهی را مطرح کرده است".

این روزنامه در ادامه اشاره می‌کند که علیرغم تعهد کشورهای اروپایی به خصوص بریتانیا، آلمان و فرانسه به حفظ برجام، آنان در ایجاد سازوکار پرداخت جایگزین برای رویارویی با سیستم بانکی تحت سلطه امریکا و اجازه دادن به ایران برای ادامه فروش نفت و خرید کالا با مشکلات زیادی مواجه شده‌اند.

"نیویورک تایمز" می‌افزاید: "تاکنون هیچ کشور اروپایی‌ای از ترس مجازات‌های احتمالی ناشی از نقض تحریم امریکا جرات نکرده تا میزبان این سازوکار برای اجرا باشد. مقام‌های اروپایی می‌گویند در واقع‌بینانه‌ترین حالت تنها قادر به حفظ 20 تا 30 درصد از حجم تجارت موجود با ایران هستند چرا که شرکت‌های بزرگ اروپایی که با امریکا در ارتباط هستند یا از بازار ایران خارج شده‌اند یا در حال خروج هستند.

"استفانو استفانیانی" از مشاوران و دیپلمات‌های سابق ایتالیایی در بروکسل می‌گوید مقام‌های اروپایی تنها 40 درصد خوش‌بینی نسبت به چشم‌انداز پیش‌رو درباره ایران دارند. او می‌گوید شکاف میان اروپا و امریکا بر سر ایران جدی است و اروپایی‌ها به طور فعالانه علیه امریکا کار می‌کنند و در کنار روسیه، چین و ایران قرار گرفته‌اند، این فشار بزرگی بر روابط ترنس اتلانتیک است. نکته دیگر آن است که علیرغم وجود اتحاد میان دولت‌های اروپایی، نگرانی از این موضوع وجود دارد که بریتانیا پس از خروج از اتحادیه اروپا به واشنگتن نزدیک‌تر شود".

"الی گرانمایه" کارشناس شورای روابط خارجی اروپا می‌گوید که ایران مایل به باقی‌ماندن در برجام است. او می گوید: "ایران برای پنج تا شش ماه دیگر هم صبر خواهد کرد اما موضوع اصلی خیابان‌هاست". "نیویورک تایمز" در ادامه اشاره می‌کند که پمپئو وزیر خارجه امریکا می‌گوید که امریکا با تحریم ایران قصد دارد آن کشور را وادار به عقب‌نشینی از منطقه کند. "علی واعظ" از گروه بین المللی بحران در پروژه ایران اما می‌گوید بین تحریم‌ها و سیاستگذاری‌های ایران از نظر تاریخی رابطه کمی وجود داشته است. او می‌گوید تهران برای مقابله با تهدیدات متوجه امنیت ملی خود تصمیمات لازم را با دید امنیتی اتخاذ می‌کند. او تحریم‌ها علیه ایران را غیرمنطقی می‌داند. او در گزارش تازه خود نوشته است که تحریم‌ها و سیاست تهاجمی ترامپ اتفاقا حوزه نفوذ ایران در منطقه و انگیزه آن کشور برای حضور در منطقه را افزایش می‌دهد.

این روزنامه در پایان می‌نویسد در عین حال مقام‌های ایرانی و اروپایی به نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای امریکا و مهمتر از آن به انتخابات ریاست جمهوری بعدی امریکا چشم دوخته‌اند و امیدوارند که ترامپ مجددا پیروز نشود.

ایران روی اروپا حساب باز کرده است

روزنامه "گاردین" نوشت: ایرانی ها با فرا رسیدن روز دوشنبه خود را برای موج جدیدی از تحریم های آمریکا از جمله تحریم صادرات نفت مهیا می کنند که شدیدترین تحریم ها در نوع خود هستند که متعاقب خروج آمریکا از توافق هسته ای موسوم به برجام علیه ایران وضع شده اند. تحریم های جدیدی که هدف قطع دسترسی ایران به نظام بانکی جهانی را نیز دنبال می کنند.

در ادامه این مطلب آمده است: ایران همچنان ایستادگی می کند و می گوید تحریم های آمریکا قادر نخواهد بود صادرات نفت ایران را به صفر برساند.

یک تحلیلگر می گوید: "اگر تحریم ها چنانکه ترامپ امیدوار است فشار اقتصادی برمردم را افزایش دهد، نتیجه آن یا از سرگیری برنامه هسته ای در ایران خواهد بود یا رفتار تهاجمی بیشتر ایران در منطقه. هر دو اتفاق احتمال رویاویی نظامی را افزایش می دهد".

از سوی دیگر، ایران روی حمایت اروپا حساب باز کرده است. اروپا اقدام به ایجاد سازوکار مستقل مالی خواهد کرد تا با خنثی کردن تحریم های آمریکا، ایران را به ماندن در توافق هسته ای راضی کند.

نگرانی ها از آثار دور جدید تحریم ها در ایران بیشتر از همه پیرامون مخاطراتی است که متوجه بخش بهداشت و سلامت می کند. احمد قویده مدیر انجمن بیماران هموفیلی گفته است که حیات تقریبا ۱۲۰۰۰ نفر بیماران خونی با اتمام ذخایر دارویی کشور به خطر خواهد افتاد. او اظهار کرد: "ما معتقدیم که تحریم از جنگ واقعی بدتر است چرا که در جنگ دست کم ساختمان ها و اهداف غیرنظامی در امان می مانند اما تحریم با این وسعت تمام ملت را هدف می گیرد".

تعدادی از متخصصان سرشناس روان درمانی ایران در نامه ای اعلام کردند که دسترسی مردم ایران به منابع درمانی و دارویی به شدت صدمه دیده است. در این نامه آمده است :"با احتساب اثرگذاری غیرمستقیم تحریم ها بر سلامت مردم معتقدیم که تحریم پوششی است برای جنگ تمام عیاری که مردم را نه توسط بمب و گلوله بلکه به وسیله محرومیت از درمان و مراقبت پزشکی به خاک و خون می کشد. قربانیان اصلی تحریم ها مردم عادی ایران خواهند بود که دچار زحمت فراوانی برای درمان و مراقبت از وضعیت سلامت خود شده اند".

یک دانشجوی ایرانی در دانشگاه لیدن هلند به ما گفت که ادامه تحصیل او ناممکن شده چراکه برای پرداخت شهریه به کمک خانواده وابسته است. او می گوید: "دو ماه است که به هلند آمده ام اما طی این مدت ارزش پول کشورم بسیار افت کرده است. باید ۱۶۸۰۰ یورو به دانشگاه بپردازم که قسط اول آن را ماه پیش پرداختم اما ۱۳۰۰۰ یورو باقی مانده است. حالا به خاطر افت ارزش پول ملی قادر به پرداخت آن نیستم. این اتفاق بر احوال روحی و جسمی من اثر گذاشته است."


چرا ترامپ به 8 کشور معافیت از تحریم نفتی ایران را داد؟

نیک کانینگهام در "اویل پرایس" نوشت: دولت ترامپ سرانجام با حقیقتی روبرو شد که بسیاری از قبل پیش بینی کرده بودند: نمی‌توان صادرات نفت ایران را به صفر ‏رساند. ایالات متحده به هشت کشور برای ادامه خرید نفت از ایران معافیت داده است البته با این شرط که در طول ماه‌های آتی، ‏خرید خود را تدریجا به صفر برسانند. این فهرست شامل چین، هند، ژاپن و ‏کره جنوبی است که بزرگترین خریداران نفت ایران هستند. ‏

در ادامه این مطلب آمده است: پیتر کیرنان، تحلیلگر بازار انرژی در این باره می‌گوید: "خبر اعطای معافیت مشروط توسط آمریکا به هشت کشور خریدار نفت ‏ایران نشان می‌دهد که دست کم در کوتاه مدت ترامپ باید آرزوی به صفر رساندن نفت ایران را از سر بیرون کند." ‏

متقاعد کردن کشور‌ها به قطع خرید نفت از ایران همواره کار پرچالشی بوده است. از یک طرف حتی اگر دست ترامپ زیر ساطور ‏نبود، حصول این هدف از لحاظ فنی بسیار دشوار بود چرا که ایران با ارائه تخفیف، پیشنهاد معاملات تهاتری، استفاده از ارزی ‏غیر از دلار و نقل و انتقال محموله‌ها به روش‌های مبتکرانه قادر است به صادرات ادامه دهد. اما از آن مهم‌تر اینکه بازار نفت ‏به اندازه‌ای تحت فشار هست که قادر نیست از نفت ایران صرف نظر کند. علی رغم کاهش ۱۵ درصدی بهای نفت نسبت به ماه ‏گذشته هنوز بازار در تنگناست. ‏

آمریکا و اوپک در حال افزوندن به عرضه هستند، اما معلوم نیست که این روند بتواند ادامه پیدا کند. تولید مازاد نفت در آمریکا ‏سال آینده به بار می‌نشیند و اوپک با افزایش تولید به استقبال ریسک عرضه مازاد می‌رود. ‏

هنوز فضای بازی برای مانور دادن کاخ سفید وجود ندارد. کرینان معتقد است "اگرچه این نگرانی وجود دارد که تقاضای نفت در ‏سال ۲۰۱۹ فروکش کند، اما این هراس وجود دارد که قطع ناگهانی جریان نفت ایران، منجر به جهش قیمت شود و کشور‌های ‏خریدار نتوانند به راحتی فروشنده دیگری بیابند. ممکن است عربستان سعودی بخشی از کاهش عرضه ایران را جبران کند، اما قادر ‏نخواهد بود آن را کاملا پوشش دهد که نتیجه آن آسیب پذیری بازار از خلا عرضه خواهد بود؛ بنابراین با توجه به بی رغبتی ‏خریداران بزرگ مانند چین و هند به قطع ناگهانی خرید، ایالات متحده ناچار بود کمی انعطاف به خرج دهد". ‏

موسسه وود مکنزی انتظار دارد نسبت به ماه سپتامبر با اعمال تحریم ها، هشتصد هزار بشکه دیگر از صادرات ایران کاسته شود ‏که مجموع صادرات را به یک میلیون بشکه در روز می‌رساند. آن لوییز هیتل، مدیر بازار نفت این موسسه می‌گوید: "ما معتقدیم ‏به اندازه کافی منابع عرضه کننده در بازار وجود دارد تا به تقاضای زمستانی پاسخ دهد و روند جهش قیمت را متوقف کند. قیمت ‏نفت برنت حدود ۷۸ دلار به ازای هر بشکه باقی خواهد ماند که سقف خوبی است. دو سال پیش مازاد عرضه اوپک حدود چهار تا ‏پنج میایون بشکه در روز بود. اکنون طی سی روز تنها ۰.۷ میلیون بشکه مازاد وجود دارد. این یعنی بازار در مقابل تقاضای ‏بیشتر زمستان و کاهش عرضه بسیار آسیب پذیر است". ‏

اگر دولت ترامپ موفق شده بود صادرات نفت ایران را به صفر برساند، اکنون بهای نفت بسیار بالاتر رفته بود و این اتفاق در ‏داخل آمریکا پیش از انتخابات مشکلاتی برای دولت فعلی پدید می‌آورد. دولت ترامپ حاضر به تقبل هزینه آن نیست. در عوض ‏با اطمینان یافتن بازار از ادامه صادرات ایران، بهای نفت کمی هم افت کرد. ‏

با این وجود علی رغم معافیتی که دولت ترامپ موقتا داده است، موضع محکم خود و عزم به صفر رساندن صادرات نفت ایران را ‏حفظ کرده است. رابرت پالادینو، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا پنجشنبه در جمع خبرنگاران گفت: "ما کاملا مطمئنیم که ‏اقدامات اتخاذی اخیر دولت در سیاست اعمال فشار حداکثری بر ایران همچنان موثر خواهند بود". لیکن این سیاست دولت ترامپ تا ‏حدی موفق خواهد بود که بهای نفت را بتواند در محدوده‌ای قابل تحمل برای بازار حفظ کند. در غیر این صورت اعطای معافیت ‏های بیشتر برای مدت طولانی‌تر مورد نیاز خواهد بود. ‏
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی: