کد خبر: ۱۸۶۵۰۷
تاریخ انتشار: ۲۱ مهر ۱۳۹۶ - ۱۴:۲۶
ماکیاوللی (ماکیاول) می گوید: نیکی را باید خرده خرده انجام داد اما ضربه را به یک باره باید وارد ساخت. ترامپ بیشتر یک تاجر پیشه است تا سیاس مدار اما بعید نیست در ساعات پایانی به همین آموزه بیندیشد. اما تا همین جا هم جنبه غافل گیری را از دست داده...
چند ساعت باقی مانده به نطق دونالد ترامپ رییس جمهوری آمریکا درباره سیاست های جدید ایالات متحده درقبال ایران پیش بینی ها حاکی از این است که او در سومین موعد ارسال تأییدیه برجام و این بار چنین نخواهد کرد.

بدین ترتیب محتمل ترین فرض این است که توپ را به زمین کنگره بیندازد تا ظرف دو ماه درباره ماندن یا نماندن ایالات متحده در برجام تصمیم بگیرد.

بنا بر این تا اینجا بیشترین حدس این است که از میان سه گزینه

1- صدور تأییدیه برجام

2- اعلام صریح و رسمی خروج آمریکا از برجام مانند تصمیمی که درباره یونسکو گرفت

3- تأیید نکردن پای بندی ایران به برجام و ارجاع موضوع به کنگره

انتخاب دونالد ترامپ گزینه سوم خواهد بود و توپ را به زمین کنگره می اندازد.

اما چرا احتمال تصمیم کنگره برای خروج از برجام اندک است و بعید است کنگره به طور مطلق با ترامپ همراهی کند؟

1. برجام یا توافق هسته ای یک شبه و دو ماهه به دست نیامده تا با یک نطق یا ظرف دو ماه بر باد برود. در برجام مکانیسم های کنترل پیش بینی شده و ایالات متحده در صورت خروج عملا خود را محروم می کند.

در حالی که مطابق برجام اختلافات را ابتدا باید به کمیسیون مشترک و سپس به نشست وزیران خارجه ارجاع دهند و در نهایت سر از شورای امنیت درمی آورد و شورای امنیت هم جایی است که دست آمریکا بسته نیست. بنا بر این چرا باید خود را از این امکان محروم کند؟
 
2. در پرونده های اتمی و تنبیه حکومت های ناهمراه با ایالات متحده اولویت کنگره احتمالا کُره شمالی خواهد بود در حالی که چنانچه سر خود را با ایران و برجام گرم کنند عملا کیم جونگ اون برنامه های اتمی خود را جسورانه تر ادامه می دهد و حتی می تواند به فرجام برجام استناد کند و بگوید با آمریکایی ها نمی توان گفت و گو کرد و به توافق رسید. در این حالت گره کره شمالی کور می شود و موضوع ایران در آمریکا دوباره گره می خورد!

3. موفقیت نسبی باراک اوباما در اعمال تحریم ها علیه ایران که اقتصاد ایران را تا مرز فروپاشی پیش بُرد و فروش نفت را روز به روز کمتر می کرد به خاطر اجماع سازی جهانی و همراهی اروپا و روسیه و چین بود. حال آن که اکنون چنین همراهی یی مشاهده نمی شود و تماس های وزیر خارجه آمریکا با همتایان خود نشان می دهد او نیز می داند به همراهی و دست کم سکوت آنان نیاز دارد.

ضمن این که برجام در ایران دستاورد رییس جمهوری است که دو بار آرای قابل توجهی به دست آورده و در واقع مردم در همه پرسی برجام رای آری دادند و خروج آمریکا از برجام نه رویارویی با کلیت حکومت و حتی دولت که با اکثریت مردم است.

4. چنانچه آمریکا بخواهد از برجام خارج شود و ایران را زیر فشار بگذارد چه بسا جمهوری اسلامی نیز متقابلا تعهدی به همراهی های قبلی در قبال بحران های منطقه احساس نکند و این به نفع ایالات متحده نیست. چه، آمریکایی ها بهتر می دانند که بی همراهی ایران امکان راندن داعش و تضعیف آن را نداشتند و ندارند.

5. خروج آمریکا از برجام به تنش در منطقه دامن می زند و ایران بیش از پیش گفتار و رفتار متحدان آمریکا در منطقه را رصد می کند. 

در این حالت ایالات متحده دو راه در پیش دارد: اول این که دخالت نکند. در این صورت نفوذ ایران افزایش می یابد و این برای آمریکایی ها نقض غرض خواهد بود. چون برجام را تحدید یا تهدید می کنند تا از نفوذ منطقه ای ایران بکاهند. اگر هم دخالت کند با شعارهای انتخاباتی ترامپ سازگار نیست که بارها گفته بود باید خاورمیانه را رها کنیم و به اقتصاد خودمان برسیم و به دنبال صدور دموکراسی نیستیم.

6. شماری از نمایندگان کنگره آمریکا دونالد ترامپ را به لحاظ شخصیتی از نزدیک می شناسند و می دانند او بیشتر بلوف می زند و دنبال امتیاز گرفتن است. از این رو به نفع آمریکا نمی دانند که کل سیاست های جدید خاورمیانه ای آمریکا را بر پایه بلوف های او بنا کنند.

7. اصل «عملیات پنهان» برای مقابله با حکومت های ناسازگار با آمریکا یکی از باورهای جدی استراتژیست های کاخ سفید و سازمان جاسوسی آمریکاست و از این رو همواره در ایران نیز در این باره هشدار داده می شود. با خروج از برجام و لغو آن اما آمریکا وارد عملیات آشکار می شود. در حالی که شاید ترجیح کنگره نباشد.

8. تهدیدات ترامپ جناح های مختلف در ایران را متحد می سازد و همین اتحاد، قدرت سیاسی و تبلیغاتی ایران را افزایش می دهد و مخالفان جمهوری اسلامی در کنگره از این واقعیت غافل نیستند. 

9. اگر کنگره آمریکا در صدد مهار ترامپ باشد تأیید نکردن پای بندی ایران به برجام و ارجاع موضوع به کنگره می تواند یک فرصت تلقی شود و چنانچه خشت اول را کج بگذارند بعید است در آینده این مجال فراهم باشد. این عبارت که « جلوی هیتلر را باید در مونیخ می گرفتند» در علم سیاست یک ضرب المثل شده به این معنی که سیاست مداران جاه طلب و غیر قابل کنترل را در اولین ماجراجویی ها باید مهار کرد نه وقتی که کار از کار گذشته باشد.

10. همین حالا هم آمریکا نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را تحریم کرده و چون حساسیت اصلی آنان بر این بخش از سپاه است تعمیم تحریم ها چه بسا غافل گیر کننده باشد.
به هر رو تا ساعت 8 و ربع امشب زمان چندانی باقی نمانده و باید دید ترامپ تأییدیه پای بندی ایران به برجام را مانند دو نوبت قبل می فرستد یا نه و اگر نفرستد شخصا وارد گود شود یا موضوع را به کنگره می سپارد و در این صورت می توان حدس زد هر یک از احتمالات 10 گانه بالا یا مجموعی از اغلب آنها جسارت تصمیم صریح را از کنگره بگیرد و باز به ایران فرصت دهد.

چه، نیکولو ماکیاوللی در«شهریار» می گوید: «نیکی را باید خُرده خرده انجام داد اما ضربه را باید به یک باره وارد ساخت» و مهم ترین تردید ترامپ در این ساعت های پایانی شاید همین آموزه باشد. 
منبع: عصر ایران
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی: