کد خبر: ۱۷۳۳۵۵
تاریخ انتشار: ۰۷ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۲:۲۸
تحلیل رسانه های بین المللی از فضای سیاسی ایران پس از انتخابات؛
هنوز معلوم نیست چرا رییسی تنها چند روز بعد از اینکه گفته بود میخواهد به عنوان خادم حرم خدمت کند تصمیم به ورود به انتخابات گرفت. به هر ترتیب رییسی به رقیب اصلی روحانی تبدیل شد. حضور او در انتخابات این رقابت را دوقطبی کرد و ضربه مهلکی در این انتخابات خورد، اما بازهم بازنده اصلی قالیباف بود. او برای سومین بار در انتخابات ریاست جمهوری شرکت کرده بود . بار اول خود را به عنوان یک کاندیدای ترقی خواه و تکنو کرات معرفی کرده بود. این بار او به عنوان یک مدیر جهادی وارد عمل شد. این تغییر مشی او را به یک فرصت طلب تبدیل کرد که برای پیروزی دست به هر کاری میزند. او وعده داد که بارانه نقدی اقشار کم بضاعت را سه برابر میکند اما مردم این وعده های او را باور نداشتند.
پس از گذشت یک هفته از انتشار نتایج اولیه دوازدهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران، بسیاری از رسانه های بین المللی همچنان تحلیل خود را درباره پیروزی روحانی و شکست پوپولیست ها ارائه می دهند.

به گزارش سرویس بین الملل اعتدال، این رسانه های که بی صبرانه منتظر نتیجه انتخابات ایران بودند، اکنون فضای سیاسی ایران پس از انتخابات را نیز رصد می کنند.


*صف‌آرایی جدی‌تر تندروها در برابر روحانی 

یک کارشناس ارشد بین الملل و مسئول پروژه ایران در اندیشکده امریکایی «بلفر» و استاد دانشگاه هاروارد گزارشی تحلیلی در «واشنگتن پست» با اشاره به این که ۴۰ میلیون ایرانی در انتخابات ریاست جمهوری روز جمعه مسیر آینده کشورشان را انتخاب کردند، می‌نویسد: «بین تعامل و دیپلماسی با غرب و پوپولیسم اقتصادی متکی به خود ایرانیان با بیش از ۷۰ درصد مشارکت در انتخابات، اولی را انتخاب کردند.

انتخاب روحانی شکستی سنگین و آشکار برای ابراهیم رئیسی رقیب محافظه کار او و مانعی عمده‌ای برای اردوگاه محافظه کار بود. عدم قطعیت و مخاطرات بالا در جریان انتخابات هنوز هم تایید می کند که رقابت‌های انتخاباتی در ایران مهم هستند و میزان مشارکت مردم در آن در مقایسه با دیگر کشورهای منطقه خاورمیانه اهمیت بیشتری دارد. 

کارزار انتخاباتی امسال ایران خشن بود چرا که محافظه کاران رویکردی تهاجمی را علیه روحانی در پیش گرفتند و فراتر از تاکتیک های مبارزات انتخاباتی خود درجه ای بسیج و سازماندهی، سرمایه‌گذاری و اجماع‌سازی را در درون اردوگاه محافظه کاران شاهد بودیم که در دو دهه گذشته بی سابقه بود. آن ها اتهاماتی جدی را علیه روحانی رییس جمهوری مطرح کردند. این حملات علیه اردوگاه اصلاح طلبان حامی روحانی نیز بود. روحانی در مقابل برای جذب آرا از بین اصلاح‌طلبان مطالبات مردم را مطرح کرد. با این حال، پرسش اینجاست که محافظه کاران چرا چنین بازی تهاجمی‌ای را در زمینی سوخته در برابر رییس‌جمهوری تدارک دیدند که سبب توافق هسته ای و لغو تحریم ها شده بود؟ آیا این یک اشتباه استراتژیک از سوی محافظه کاران و یا رئیسی بود؟ پاسخ فراتر از این هاست.»

این تحلیلگر می افزاید: «با برد یا باخت، محافظه کاران تصمیم گرفتند خطوط نبرد بین مومنان واقعی به خود و طرفداران روحانی میانه رو را به پیش ببرند. باخت آنان می تواند بر مسیر آینده ایران نیز تاثیر گذار باشد. در سال ۲۰۱۳ میلادی انتخاب روحانی و حصول توافق هسته ای با حمایت بخش‌های کلیدی از نخبگان محافظه کار ایرانی همراه بود که می توان آنان را تئوکرات های مدرن خواند و اتحادی بین جناحی برای پیروزی روحانی حاصل شد.»

نویسنده در ادامه اشاره می کند که استعفای اخیر ناطق نوری نیز نشان دهنده جدی شدن اختلافات بین جناحی در ایران است و نشان می دهد که او می خواهد موقعیت خود را برای ایجاد اصلاحات اساسی در آینده ایران تقویت کند. این روزنامه می افزاید نزد محافظه کاران این یک فاجعه خواهد بود در نیتجه آنان استراتژی خود را برای کارشکنی در مسیر کار روحانی در پیش خواهند گرفت. آنان کارزاری را علیه دولت آغاز کرده اند تا برای منازعات سیاسی در آینده اماده باشند؛ حملات سرسختانه علیه روحانی و گفتمان اصلاح طلبی او به محافظه کاران اجازه می دهد تا باورمندان به اردوگاه خود را در برابر اصلاح طلبان صف‌آرایی کنند. 


*خشم تندروها پس از شکست

خبرگزاری «رویترز» با انتشار گزارشی اشاره می‌کند که تندروهای ایرانی از انتخاب دوباره حسن روحانی در انتخابات خشمگین هستند و وعده داده‌اند تا فشار محافظه‌کارانه را در دستور کار خود قرار دهند. 

این خبرگزاری می‌نویسد: «روحانی به صورتی قاطعانه با کسب ۵۷ درصد آرا در انتخابات روز جمعه پیروز شد وعده او تعامل بیشتر با جهان و استفاده از فرصت‌های اقتصادی برای جوانان ایران و همچنین عدالت اجتماعی، آزادی‌های فردی و تساهل سیاسی بود. رییس‌جمهوری ایران برای چندین دهه به عنوان یک چهره آشتی‌جو شناخته شده است که در کارزار انتخاباتی حمایت اصلاح‌طلبان را کسب کرد و موجبات خشم تندروها را فراهم آورد چرا که از خشونت و فساد آنان گفت. 

روحانی در سخنرانی پیروزی خود از تعامل با جهان و دوری از خشونت و افراط‌گرایی گفت. برخی از محافظه‌کاران از شادی طرفداران روحانی در خیابان‌ها خشمگین شدند. در این شادی زنان و مردان با یکدیگر شرکت داشتند. این برای تندروها غیر‌قابل تحمل بود. پیروزی برای اردوگاه اصلاح‌طلبان فراتر از ریاست‌جمهوری بود. آنان در شورای شهر تهران نیز موفق شدند. متحدان روحانی هر ۲۱ کرسی در شورای اسلامی شهر تهران را از آن خود کردند و به انحصار ۱۴ ساله محافظه‌کاران بر آن شورا پایان دادند. 

رئیسی رقیب روحانی پس از انتخابات گفت که نباید ۱۶ میلیون رای به او را نادیده گرفت. او گفت که از چنین حمایتی خوشحال است و برای مقابله با فساد و نابرابری و تحکیم ارزش‌های انقلاب اسلامی به مبارزه خود ادامه خواهد داد. یک ائتلاف حامی رئیسی متشکل از احزاب محافظه‌کار و برخی جریان‌های سیاسی نیز روز یکشنبه اعلام کردند که انتخابات پایان کار نیست بلکه تنها آغاز راه است. 

یک روزنامه‌نگار ایرانی که پس از انتخابات با هواداران رئیسی صحبت کرده بود به «رویترز» می‌گوید که طرفداران رئیسی خشمگین هستند. این روزنامه‌نگار به نقل از یکی از طرفداران رئیسی می‌گوید: ما به دنبال تقابل نیستیم این روحانی است که در مسیر مواجهه و رودررویی قرار گرفته است.

این خبرگزاری در ادامه اشاره می‌کند که محافظه‌کاران در فضای مجازی نیز از برگزاری جشن انتخاباتی گلایه کرده‌اند. یکی از حامیان رئیسی در توئیتر نوشته است: «این کار زشت و ناپسند بود دیدیم که دختران و پسران در خیابان‌ها می‌رقصیدند و پایکوبی می‌کردند. همسر من گفت که بیایید قبل از آن که گرفتار خشم خدا شویم به خانه برگردیم». 

رویترز اشاره می‌کند که رسانه‌های تندروها و ناراضی از نتیجه انتخابات چون روزنامه کیهان گفتند که اگر رئیسی از امکانات روحانی به عنوان رییس‌جمهوری مستقر برخوردار بود دست‌کم دو برابر رای بیشتر می‌آورد. برخی سایت هایی که بازتاب‌دهنده دیدگاه‌های برخی نهادهای ایرانی است به انتقاد شدید از مواضع و دیدگاه‌های روحانی پرداخته است.

این خبرگزاری اشاره می‌کند که اکثر اصولگرایان به مشارکت بالای مردم در انتخابات و پیروزی قلمداد‌کردن آن برای نظام سیاسی اشاره می‌کنند و تمرکزی بر نتیجه انتخابات ندارند. 

«صادق زیباکلام» استاد دانشگاه می‌گوید: «تندروها هنوز هم حاضر به پذیرش نتیجه انتخابات  و قبول آن نیستند. این که اکثریت قریب به اتفاق ایرانیان خواستار بازتر شدن سیستم هستند. متاسفانه به جای پذیرش این پیام آنان پشت تبریک به مردم و نظام برای مشارکت بالا پنهان شده‌اند و توجهی به نتیجه انتخابات که پیروزی روحانی است نداشته‌اند». 


*اتهامات اصولگرایان به روحانی برای مردم قابل قبول نبود

ایندین اکسپرس در گزارشی تحت عنوان «دوباره روحانی» نوشت: به خودی خود پیروزی مجدد روحانی در انتخابات ریاست جمهوری تعجب برانگیز نبود . همه انتخابات های ریاست جمهوری از اول انقلاب اسلامی تا کنون دو دوره ای بوده است. اما نکته مهم این است که در انتخاباتی که مشارکت آن 70 درصد بوده است روحانی موفق شد با 57 درصد آرا ابراهیم رییسی کاندیدای رقیب را شکست دهد. 

حامیان روحانی به دنبال تعامل بیشتر با جهان و جلوگیری از انزوای ایران در محیط بین المللی اند. از این گذشته روحانی باید اقتصاد ایران را که تحت تاثیر قیمت نفت است احیا کند. از هر چهار ایرانی یک نفر بیکار است.

رییسی اقتصاد ایران را هدف گرفته بود اما مواضع تند او و همچنین اتهاماتی که به روحانی برای افت ارزشهای دینی زده بود برای بسیاری قابل قبول نبود به ویژه برای نسل جوان و زنان . این دو قشر مهم ایران روحانی را دارای مواضع روشن تری در این خصوص می دانند. روحانی باید مطالبات و امیدهای حامیان خود را جامه عمل بپوشاند. آنها به دنبال آزادی شبکه های اجتماعی اند. برخی جریان ها در ایران از دیدگاه های روحانی در این خصوص حمایت نمیکنند. همین مساله میتواند چالش بزرگی بر سر راه روحانی باشد.

کار روحانی با توجه به مخالفان خارجی ایران نیز پیچیدگی هایی دارد. برخلاف اوباما دولت ترامپ رویکرد و مواضع ضد ایرانی روشنی دارد و ایران را عامل بی ثباتی منطقه می داند. ترامپ در سفر اخیر خود به عربستان ایران را متهم به بی ثباتی در منطقه کرد و به حاکم عربستان گفت باید کشورهایی که ترور را تغذیه میکنند متزوی کرد. هدف قرار دادن ایران به ترامپ کمک میکند تا وانمود کند مواضع او با روسیه در تضاد است. ترامپ در بعد داخلی در خصوص رابطه دولت و تیم تبلیغاتی اش را روسیه دچار مشکلات حقوقی است.

این پیچیدگی ها روحانی را با مشکلاتی مواجه خواهد کرد. اما او در نهایت خواهد توانست با حمایت مردمی که پس از پیروزی اش به خیابان ها آمدند و با اعتماد به نفسی که آنها به او می دهند، این راه را بیپماید.


* خوشحالی مخالفان روحانی در ایران برای اقدامات اخیر ترامپ

سی بی اس نوشت: ترامپ از فرصت سفر اخیرش به عربستان برای محکوم کردن ایران استفاده کرد. به گفته الیزابت پالمر خبرنگار سی بی اس دولت ایران از این اظهارات ترامپ خوشحال نیست. ایران دولت ترامپ را به ترویج ایران هراسی و فروش سلاح های خطرناک به تروریست ها متهم میکند. ایرانی ها روز دوشنبه صبح در حالی از خواب بیدار شدند که مورد حملات تند کاخ سفیدقرار گرفته بودند.

در تمام شبکه های خبری ایران سر خط خبر روز دوشنبه اظهارات ترامپ در عربستان سعودی بود. یکی از تیترها تصویری از ترامپ بود که سعی میکرد در ضیافتی که در عربستان برگزار شده بود به همراه شیوخ عربستان برقصد. در تیتر این خبر نوشته بود ترامپ برای 100میلیون دلار به هر ساز عربستانی ها رقصید.

روز جمعه ایرانی ها در انتخاباتی شرکت کردند که نتیجه آن پیروزی مجدد حسن روحانی بر رقیب اصولگرای خود بود. جوانان ایرانی در جشن پیروی روحانی درخیابان ها حاضر شدند و نشان دادند که خواهان همکاری بیشتر با جهان هستند.

با این حال این ترامپ بود که با اظهاراتش در عربستان همه امیدهای آنها را نقش بر آب کرد. او خواستار انزوای ایران در محیط بین المللی شد و گفت: ایران سلاح و آموزش های نظامی به تروریست ها و دیگر گروه های افراطی میدهد و عامل آشوب و خرابی درسطح منطقه است.

محمدجواد ظریف وزیر خارجه ایران که در دوران دولت اوباما برای به سرانجام رسیدن توافق هسته ای با این دولت تعامل داشته است نقش عربستان در یازده سپتامبر را یادآوری کرد. او در توییتر خود حمله تندی به سفر ترامپ به منطقه کرد و گفت: در حالی که ایران از یک انتخابات واقعی به تازگی بیرون آمده مورد حمله کسانی قرار میگیرد که بویی از دموکراسی وصندوق رای نبرده اند. آیا این سیاست خارجی است یا عربستان را 480 میلیارد دلار دوشیده اید؟

مخالفان روحانی در ایران اظهارات تند ترامپ را جشن گرفته است. ترامپ مکررا اظهارات خضمانه اش را نثار ایران میکند اما این عمل است که باید مورد سنجه قرار بگیرد. ایرانی ها منتظرند ببیند ترامپ تا چه حد بر سر حرف ها و سیاست های ضد ایرانی خود می ایستد.


*اصولگرایان جایگاهی در بین نسل جوان ندارند

 فارین پالسی نوشت: بزرگترین تهدید افراط گرایی در خاورمیانه ملتی نیست که خواستار همزیستی مسالمت‌آمیز با جامعه بین‌المللی است و به این گزینه رای داده است

این کشور کجاست؟ هلند؟ فرانسه؟ .....ایران؟ بله ! ایران امروز سومین کشوری است که در ماه های احیر در سال 2017 انتخابات در آن برگزار شده و مردم آن به وعده های پوپولیستی و به کاندیداهایی که نماینده جریان تندرو در سیاست بوده اند، فلسفه ای که امروز ترامپ آن را نمایندگی می کند، نه گفته اند. ایران سومین کشوری است که اعتدال را در اغوش گرفته است.

انتخاب دوباره حسن روحانی نشان می دهد که رای دهندگان اروپایی و ایرانی بیش از آن که با یکدیگر اختلاف داشته باشند دارای نقاط اشتراک هستند، رای دهندگان در هر دو قاره کمتر هیجانی عمل کردند. این در حالیست که متاسفانه در بریتانیا به برگزیت رای داده شد،در حالی که مردم در هر دو قاره با گزینه های کمی روبه رو بودند و وعده های توخالی زیادی به آنها داده میشد در دورانی که برگزیت در اروپا رخ داده بود و انتخابات ریاست جمهوری آمریکا به این سمت و سو حرکت کرده بود از انتخابات هایشان استفاده کردند تا بگویند با تسلیم اراده کاندیداهایی که وعده دروغ می دهند، نمی شوند.

شاید شما متوجه صحبت های ترامپ نشوید. طنز اساسی در اینجا بود که ترامپ در اظهارات هفته گذشته خود ایران را شیطانی‌ترین نیرو در سیاره زمین معرفی کرد و القاعده و داعش و عربستان سعودی را فراموش کرد. این در حالیست که روحانی در اولین کنفرانس مطبوعاتی خود پس از انتخابات ایران گفت که منتظر است تا همه چیز در دولت امریکا حل و فصل شود و سپس واکنش نشان دهد این بدان معناست که او امیدوار است امریکا بتواند سیاست منسجمی را تدوین کند و نتیجه انتخابات ایران با آن چیزی که آمریکایی ها انتظار داشتند و میخواستند دستاوزیری برای مقابله با ایران قرارش دهند متفاوت بوده است.

نتیجه انتخابات ایران ثابت کرد که تنها چیزی که در مورد سیاست ایران قابل پیش بینی است غیر قابل پیش بینی بودن آن است. نتیجه انتخابات ایران روحانی را برای یک دوره چهار ساله دیگر در رای امور اجرایی کشور قرار داد.

در این رقابت ها دو کاندیدای اصولگرای رقیب روحانی یعنی قالیباف و رییسی هر دو روحانی را در مناظره های انتخاباتی به چالش کشیدند. آنها بهبود زندگی اقتصادی مردم عادی را وعده اصلی خود قرار دادند . در آخرین روزهای انتخابات قالیباف به نفع رییسی کناره گیری کرد وهمین مساله رقابت بین روحانی و رییسی را تنگاتنگ تر کرد.

از نظر کارشناسان مشکلات در مسیر انتخابات ماهیت آن را به سمت و سوی دیگری برد. اول اینکه عقب نشینی قالیباف به نفع رییسی کار درستی نبود. اگر قالیباف میماند ممکن بود انتخابات در دور اول تمام نشود و به دور دوم برود. البته در دور دوم مانند سال 2005 نتیجه بازم به نفع رقیب روحانی تمام می شد.

همه میدانند که اصولگرایان جایگاهشان را در سیاست ایران در بین نسل جدید از دست داده اند به ویژه در شهرهای بزرگ که 60 درصد جمعیت زیر 30 سال را در خود جای داده اند.

روحانی رای قاطع تری نسبت به دوره قبل دریافت کرده است. او بعد از این که کار خود را به عنوان یک چهره اعتدال گرا آغاز کرد و بحران هسته ای را به سرانجام برجام رساند چهره اصلاح طلبانه تری به خود گرفت.

از سوی دیگر باید دید سیاست آمریکا چه خواهد بود. چهار ماه از روی کار آمدن ترامپ می گذرد و روشن نیست او درقبال ایران چه برنامه ای دارد. رکس تیلرسون اخیرا در یک کنفرانس خبری گفته بود ما در توافق هسته ای بازنگیری خواهیم داشت تا بفهمیم آیا این توافق به نفع منافع ملی آمریکا هست یا نه . ایرانیان این حرکت آمریکا را نقض تعهدات آمریکا در برجام میدانند. سیاست هوشمندانه‌تر از سوی امریکا درک این واقعیت است که ده‌ها میلیون نفر از مردم ایران به رویارویی و جنگ طلبی پاسخ منفی دادند. در عوض، آنان رای خود را به مصالحه، همزیستی مسالمت‌آمیز و بازتر شدن فضا دادند.

اما علی رغم همه خبرهای مربوط به سفر ترامپ به ریاض یا اورشلیم، دلایل زیادی وجود دارد که به ما بگوید چرا صلح و ریشه کن کردن تروریسیم در خاورمیانه بدون همکاری با ایران ممکن نیست.

در نهایت یک چیز روشن است، ایرانی ها به کشورشان اهمیت میدهند و میخواهند صدایشان در سیاست های کشورشان شنیده شود و با جهان تعامل کنند. مانباید برخلاف مسیری که اوباما رفت حرکت کنیم و به ایرانی ها مشت های گره کرده مان را نشان دهیم.


* رئیسی ضربه سنگینی خورد، اما قالیباف بازنده بزرگ انتخابات 96 بود

لابلاگ نوشت: در دو دهه گذشته انتخابات های ریاست جمهور ایران عمدتا شگفت انگیز بوده است. تازه واردها معمولا آرای بهتری از سیاست مداران شناخته شده کسب میکنند. این دوره نتیجه انتخابات شگفت آور نبود بلکه تبلیغات انتخاباتی کاندیداها و وعده های آنها توجه ها را به خود جلب کرد.

حسن روحانی دوباره انتخاب شد. اکثریت رای دهندگان با شعار به گذشته بر نمیگردیم به او رای دادند. اگر او انتخاب نمی شد باعث تعجب بود اما راه های اقناع رای دهندگان برای رای دادن به او نیاز به توضیح دارد.

از این نظر ممکن نیست بتوان ترکیب رای مردم را تحلیل کرد. استان هایی که بیشترین جمعیت حاشیه نشین را داشته اند به روحانی رای دادند و شهرهایی مانند قم که مذهبی است به رییسی.

هیچ شکی درباره پیروزی روحانی وجود ندارد. قسمت جالب و عجیب انتخاب او درسال 2013 ائتلاف اصلاح طلبان و اعتدال گرایان پشت سر او بود. این ائتلاف در سال 2016 نیز در انتخابات مجلس تکرار شد. اصولگرایان در این انتخابات به این نتیجه رسیده بودند که در صورت عدم ائتلاف بر سر یک کاندیدای خاص مجددا شکست خواهند خورد. آنها برای جلوگیری از تکرار شکست از یک فرايند دموکراتیک استفاده کردند و پشت سر رییسی در جمنا ائتلاف صورت گرفت. اما کاندیدای آنها برای ارائه پیام آنها به مردم قابلیت و توانایی لازم را نداشت.

در پایان علی رغم افزایش مشارکت میزان رای رییسی از میزان مجموع رای کاندیداهای اصولگرا در سال 2013 کمتر بود. به عبارت دیگر این اتحاد برای ایجاد حمایت پشت سر اردوگاه اصولگرایی کافی نبود.

هنوز معلوم نیست چرا رییسی تنها چند روز بعد از اینکه به طور علنی بر ارادتش به امام رضا (ع) تاکید کرده بود و گفته بود میخواهد به عنوان خادم حرم خدمت کند تصمیم به ورود به انتخابات گرفت. او که اخیرا به عنوان رییس آستان قدس منصوب شده است گفته بود خدمت به حرم امام رضا برای او از همه چیز مهم تر است.

به هر ترتیب او به رقیب اصلی روحانی تبدیل شد. حضور او در انتخابات این رقابت را دوقطبی کرد. رییسی در ابتدا سعی کرد خود را کاندیدایی فرا جناحی معرفی کند. در هفته اول تبلیغات انتخاباتی پوسترهایی از تصویر او به همراه رئیس دولت اصلاحات منتشر شده بود. با این حال تجربه رییسی در مواجهه با افکار عمومی پایین بود و به دلیل فقدان کاریزما از نگه داشتن این تصویر بازماند.

قالیباف دیگر کاندیدای اصولگرا در اولین مناظره انتخاباتی حمله سنگینی علیه روحانی داشت و این روند را تا مناظره آخر ادامه داد. کمپین او بر شعارهای پوپولیستی تاکید داشت. او بر بی عدالتی و عدم مساوات و فاصله طبقاتی درکشور تمرکز داشت و وعده سه برابر کردن یارانه های نقدی اقشار فقیر را مطرح کرد. رییسی نیز همین روندر ا در پیش گرفت. او وابستگی روحانی به خارج را هدف قرار داد و گفت اقتصاد ایران نباید برون نگر باشد.

با همه اینها رییسی نیز بر ادامه تعهد ایران به برجام تاکید داشت. رییسی مدعی شد که بهتر از روحانی میتواند به تعهدات ایران در برجام پایبند باشد و عواید اقتصادی آن را نقد کند. در نهایت قالیباف به نفع رییسی کناره گیری کرد.

روحانی پس از مدتی صبر، انتقادات تیز حود را علیه رییسی آغاز کرد. در نهایت روحانی توانست رای کسانی را که از روی کار امدن رییسی نگران بودند و نمیخواستند رییسی چهار سال آینده به عنوان رییس جمهور ایران باشد به خود جلب کرد. تبلیغات انتخاباتی ای که با انتقاد به آمارهای اقتصادی روحانی آغاز شده بود برای رای دهندگان به انتخاباتی برای آینده کشور بدل شد . روحانی در یکی از نشست های انتخاباتی خود گفت من این آدمها را میشناسم. آنها یک زمان میخواستند بین زنان و مردان در پیاده رو ها چادر بکشند. رییسی این اظهارات روحانی را ترساندن مردم از کاندیدای رقیب خوانده بود.

اگر رییسی ضربه مهلکی در این انتخابات خورد، بازهم بازنده اصلی قالیباف شهردار تهران بوده است. او برای سومین بار در انتخابات ریاست جمهوری شرکت کرده بود . بار اول خود را به عنوان یک کاندیدای ترقی خواه و تکنو کرات معرفی کرده بود. این بار او به عنوان یک مدیر جهادی وارد عمل شد. او در این دوره شکاف طبقاتی را با ادبیاتی که از تقسیم طبقات اقتصادی مردم بین 96 و 4 درصد حکایت میکرد وارد رقابت های انتخاباتی شد. این تغییر مشی او را به یک فرصت طلب تبدیل کرد که برای پیروزی دست به هر کاری میزند. او وعده داد که بارانه نقدی اقشار کم بضاعت را سه برابر میکند اما مردم این وعده های او را باور نداشتند.


*روحانی سال 96، دیگر روحانیِ سال 92 نیست

ولی نصر در اتلانتیک نوشت: حسن روحانی پیروزی قاطعی در انتخابات ریاست جمهوری کسب کرد . مشارکت در این دوره انتخابات در ایران 73 درصد بوده است و از این میان 56 درصد که معادل 40 میلیون است به حسن روحانی رای داده اند. در انتخابات دوره قبل در سال 2013 مشارکت تقریبا برابر با همین عدد بوده است اما در آن دوره روحانی تنها موفق به کسب 50.7 درصد آرا شده بود.

 مساله قابل توجه در مورد انتخابات ایران پیروزی روحانی نیست بلکه کاری است که او برای این پیروزی انحام داد. در گفت و گوهایی که با ستاد انتخاباتی او در هفته قبل از انتخابات داشتم پیروزی او امر قطعی ای نبود.

برخلاف تبلیغات انتخاباتی در آمریکا هیچ یک از کاندیداهای ایرانی توافق هسته ای را تهدید به نابودی نکردند. حتی کاندیدای اصولگرایان نیز چنین تصوری از مساله نداشتند.

این انتخابات در یک دوره کلیدی اتفاق افتاد. دوره ای که در اطراف ایران جنگ وجود دارد. همسایگان ایران با این کشور خصومت دارند و تصمیم دارند نقش ایران را در سوریه و عراق و یمن کاهش دهند. هیچ اشکالی در ادامه توافق هسته ای رخ نداده اما کنگره آمریکا هنوز از این مساله حرف میزند و دولت ترامپ به دنبال راهی برای رویارویی بیشتر با ایران است. ایرانی ها نگران بی کاری و تورم و آلودگی هوا و کبود آبند. آنها نگران آینده اند.

در این میانه روحانی میانه رو موفق به کسب آرای مردم شد. این پیروزی پیروزی بزرگی بود . روحانی به معضلات ایرانی ها اشاره کرده بود. او وعده کاهش محدودیت های اجتماعی و سیاسی را داد.

رقبای روحانی نیز تبلیغات انتخاباتی بسیار خوبی داشتند. آنها وعده های پوپولیستی با هدف تحت تاثیر قرار دادن اقشار فقیر جامعه داشتند. ابراهیم رییسی وعده داده بود که منافع اقتصادی برجام را برای مردم ملموس خواهد کرد. او وعده داد که وضعیت اقتصادی را بهبود ببخشد و میزان یارانه اقشار کم بضاعت را افزایش دهد. روحانی از توضیبح اینکه چرا عواید برجام هنوز ملموس نشده بازماند.

با همه این احوال ایرانی ها با رای خود نشان دادند خواستار تعامل تجاری با جهان و از بین رفتن محدودیت های اجتماعی اند. مردم از توافق هسته ای استقبال کردند اما از این که منافع اقتصادی آن هنوز نقد نشده شکایت داشتند.

در اوایل دوره تبلیغات انتخاباتی معلوم شد که روحانی مشکلات قابل توجهی دارد. رقبای او در اولین مناظره تلویزیونی به شدت به روحانی حمله کردند. روحانی باید تغییراتی در نحوه تبلیغات خود ایجاد میکرد. او وعده داد که تحریم های غیر هسته ای را نیز لغو خواهد کرد. با این حالاین وعده هم برای مشارکت 70 درصدی مردم کافی نبود اما این ایرانیان به خاطر سوابق اقتصادی دولت و فقدان رشد اقتصادی تمایلی به حرکت نداشتند.

روحانی در رقابت مستقیم با اصولگرایان گروه بزرگی از هنرمندان و خوانندگان را در شهر مشهد که شهر رییسی بود دور هم جمع کرد و کنسرت مانندی را در این شهر برگزار کرد. چیزی که پیش از آن در این شهر ممنوع بوده است. امروز روحانی نسبت به سال 92 تغییر کرده و در میان طیف های سیاسی ایران، خود را در کنار جریان اصلاح طلب تعریف کرده است. 

ترامپ اهمیت انتخابات ایران را درک نکرده است و این از سفر اخیرش به عربستان معلوم بود. ایران تهدید جدی ای برای منافع آمریکا در خاورمیانه است. این انتخابات روشن کرد که ایرانی ها چه می خواهند. رشد اقتصادی و تعامل با جهان. آنچه روحانی وعده داده است.

در سالهای پیش رو روحانی با مقاوت جدی اصولگرایان که از ابراهیم رییسی در این انتخابات حمایت جدی کرده بودند مواجه خواهد شد. اما برای اینکه بتواند این ها را شکست دهد، با مردم را کنار خود داشته باشد و باید خطر کند و تلاش کند روابط دیپلماتیک خود را با غرب از سر بگیرد. این اهداف با تشدید تنشها و رویارویی ها امکان پذیر نیست. 


*ایرانیان با نادیده‌گرفتن ترامپ جشن گرفتند

 روزنامه گاردین با انتشار یادداشتی به قلم «گراهام هریسون» اشاره می کند که ایرانیان پیروزی حسن روحانی در انتخابات ریاست جمهوری اخیر را نویدبخش برقراری ارتباط دوباره با جهان قلمداد کردند. 

این روزنامه می نویسد: «همزمان با مراسم رقص شمشیر ترامپ در عربستان سعودی در ریاض در هفته گذشته رویدادی در ۸۰۰ مایل دورتر در خاورمیانه جهان را لرزاند هزاران نفر از جوانان ایرانی به خیابان های تهران آمدند و با رقص و پایکوبی پیروزی روحانی را جشن گرفتند. ایرانی ها از پیروزی دوباره روحانی خوشحال هستند چرا که او خواستار پایان دادن به انزوای بین المللی ایران و ارائه آزادی های بیشتر در داخل ایران بوده است. هم چنین پیروزی او موفقیتی برای دموکراسی در منطقه قلمداد می شود و نشان می دهد که حق رای معنی‌دار است. 

عربستان سعودی یکی از کشورهایی در خاورمیانه است که از دموکراسی به دور است با این حال میزبان ترامپ بوده است. رییس جمهوری امریکا به سوی رهبران مستبد منطقه‌ای سوق پیدا کرده است. علیرغم جشن مردم ایران برای پیروزی روحانی، ترامپ در ریاض یک روز بعد در سخنرانی خود حرف‌هایی را زد که نقطه عطفی در سیاست امریکا درباره خاورمیانه بود. او ایران را صرفا تهدید کرد. در بهترین حالت، سخنرانی ریاکارانه‌ای بود و بدترین حالت تلاشی برای گمراه کردن افکار عمومی و وارونه جلوه دادن واقعیت ایران؛ واقعیتی که ترکیبی پیچیده و جالب از دموکراسی و حکومت دینی است. 

درست است که در ایران تمام اختیارات و قدرت در دست رییس جمهوری نیست اما رییس‌جمهور در ایران می‌تواند تاثیر نیرومندی بر روی اقتصاد، روابط بین المللی و هنجارهای داخلی بگذارد. هرکسی که اهمیت انتخابات ایران را نادیده می گیرد باید تفاوت بین سال‌های احمدی‌نژادی که هولوکاست را نفی می‌کرد با روحانی را ببیند». 

گاردین می نویسد که رد کردن برگه رای ۴۱ میلیون ایرانی و بی‌ربط یا جعلی دانستن آن از سوی دولت ترامپ نشان دهنده ارزیابی غلط دولت کنونی امریکا از تحولات منطقه‌ای است. سوزان مالونی تحلیلگر موسسه بروکینگز می‌گوید که در مقابل، امریکا با فروش چند میلیارد دلار اسلحه به خودکامگان عرب در منطقه می خواهد آینده‌ای بهتر را برای خاورمیانه رقم زند! 

نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی: